Tayland, Türk belgesi için iki ayrı yolun aynı takvimde yan yana durduğu ender ülkelerden biridir. Tayland 30 Haziran 2026’da Sözleşmeye katıldı, ama HCCH tablosundaki tarih 28 Şubat 2027’dir ve bu iki tarih arasında belge hazırlayan herkes hangi zincirin geçerli olduğunu bilmek zorundadır. Bu sayfanın konusu o tarihin iki yanındaki fark ve tarih geçince kendiliğinden değişecek olan durum kutusunun nasıl okunacağıdır.
Tarih neden bu kadar belirleyici
Apostil Sözleşmesi bir katılmayı hemen sonuç doğuran bir işlem olarak kurmaz; katılma bildiriminin ardından bir bekleme süresi işler ve Sözleşme katılan devlet için ancak o sürenin sonunda uygulanmaya başlar. Tayland için bu tarih 28 Şubat 2027’dir. Tarihten önce Tayland makamları apostil vermez ve apostilli Türk belgesini Sözleşme belgesi olarak tanımaz. Yukarıdaki durum kutusu bu tarihi veriden okur; tarih geldiğinde kutunun ifadesi kendiliğinden değişir, gövde metni ise iki dönemi birlikte anlatmaya devam eder.
28 Şubat 2027’ye kadar: konsolosluk tasdiki
Bu tarihe kadar Türk belgesi Tayland’a konsolosluk tasdiki zinciriyle hazırlanır. Belge önce Tayland makamının istediği dile çevrilir ve çeviri noterde onaylanır; ardından belgenin düzenlendiği yerin valiliği ya da kaymakamlığı noter imzasını tasdik eder; sonra Dışişleri Bakanlığı Tasdik Birimi mülki amirliğin imzasını onaylar; son halka Tayland’ın Türkiye’deki temsilciliğidir. Bu tasdik yeri Dışişleri’nin tarihsiz bilgilendirme metnine dayanır; Noterlik Kanunu m.199’un 2024’teki değişikliğinin bu tasdiki de kapsayıp kapsamadığı bu sitenin taramasında doğrulanmadı. Bu son halkanın usulü ve ücreti bu sitede araştırılmadı. Dikkat edilecek nokta, aynı metne göre apostil şerhi taşıyan bir belgenin Tasdik Birimi’nde işlem görmemesidir.
Sonrası: apostil zinciri
Tarih geçtikten sonra belgenin yolu kısalır. İdari bir belge, örneğin nüfus kaydı ya da diploma, valilik ya da kaymakamlıkta apostillenir; noter onaylı çeviri de aynı makamlarda apostillenir; adli belgenin aslı için adli yargı adalet komisyonu başkanlığı yetkilidir. Onikişubat Kaymakamlığı 81 ilin belgesini kabul ettiğini söyler; Develi’nin listesi kendi ilçesiyle sınırlıdır; herhangi il ya da ilçe kuralı (NK m.199) yalnız noter işlemleri içindir ve idari belgede tek tip uygulama doğrulanmadı. Apostilli belge Dışişleri’ne götürülmez ve Tayland temsilciliğine uğramaz.
İtiraz süresi ve Türkiye
Sözleşmenin 12. maddesi diğer devletlere katılmaya altı ay içinde itiraz hakkı verir. Tayland kaydında bu sayfanın yazıldığı tarihte itiraz yoktu, fakat altı aylık süre henüz dolmamış olabilir. Türkiye daha önceki hiçbir katılmaya itiraz etmedi ve Tayland için de HCCH kaydında Türkiye adına bir işlem görünmüyor; yine de kesin durum sürenin dolmasından sonra HCCH tam raporundan okunur. Bir Alman ya da Avusturya belgesinin Tayland’a gideceği üç ülkeli dosyalarda o devletlerin kayıtları ayrıca kontrol edilir.
Tayland’dan gelen belge, doğrulanamayanlar ve çeviri
Tayland’da düzenlenmiş bir belge tarihten önce Türkiye’ye geliyorsa Dışişleri Bakanlığı’nın anlattığı iki yoldan biri kullanılır: belge Tayland’daki T.C. temsilciliğinde tasdik ettirilir ya da Tayland’ın Türkiye’deki temsilciliğinde tasdikten sonra Dışişleri ya da ilgili valilikçe onaylanır. Tarihten sonra Tayland Dışişleri Bakanlığı Konsolosluk İşleri Dairesi’nin verdiği apostil yeterlidir; HCCH sayfasında ücret bilgisi bulunmadığından bu sitede de yazılmaz. Tayland e-APP tablosunda yer almadığı için elektronik doğrulama sayfası bilinmiyor. Çeviri her iki dönemde de zincirin parçasıdır: Tayca düzenlenmiş belge Türkiye’de noter onaylı Türkçe çeviriyle sunulur; tasdik zincirinde çeviri ilk halkadır, apostil zincirinde ise karşı kurumun isteğine göre aslın apostilinden sonra ya da önce gelir.